Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç
Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç
Blog Article
Basın kartı almak isteyenler için rehber: yaş, eğitim ve sözleşme şartları, elektronik başvuru adımları, geçerlilik süresi ve yenileme işlemleri.
Basın kartı, Türkiye'de gazetecilik mesleğini icra edenlerin kimliğini resmî olarak belgeleyen ve İletişim Başkanlığı tarafından verilen en kritik meslek belgesidir. Sahada habercilikten protokol alanlarına erişime kadar pek çok süreçte bu kartın sağladığı tanınırlık önemli bir rol oynar.
Elinizdeki bu rehberde; kart türlerini, başvuru şartlarını , medya kuruluşlarında aranan kriterleri , başvuru aşamalarını, başvuruları karara bağlayan Komisyonun nasıl karar verdiğini ve kartın geri alındığı durumları yönetmelik maddelerine dayanarak açıklıyoruz. Amacımız, rehberin sonunda başvurunuzu kendinizden emin şekilde planlayabilmeniz.
Basın Kartı Nedir?
En kısa tanımıyla basın kartı, İletişim Başkanlığının yönetmelikteki nitelikleri karşılayan gazetecilere ve medya çalışanlarına verdiği, kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen resmî kimlik belgesidir. Kartın temel görevi, sahibinin gazeteci olduğunu güvenilir şekilde ortaya koymaktır.
Kart, kişinin kendi başına alabileceği bir belge değildir. Göreve bağlı kart için kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Yani başvuru çift taraflı bir değerlendirmedir: hem başvuran hem işveren değerlendirilir.
"Sarı Basın Kartı" Adı Nereden Geliyor?
Sıkça duyulan "sarı basın kartı" kavramı, resmî bir kart türünün adı değildir ; kartın geleneksel rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış alışılmış bir ifadedir. Resmî düzenlemede yalnızca beş tür sayılır ve pratikte "sarı kart" denildiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı anlaşılır .
Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat
Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de ilan edilmiştir . 2023 tarihli metin, 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .
Düzenlemede 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeni hükümler eklenmiştir. Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının hesaba katılacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar baştan yazılmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı da dahil edilmiştir .
- Yasal dayanak: Basın Kanunu'nun ek 1-8. maddeleri
- Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
- Revizyon: 2024 yılında 8624 sayılı kararla yapılan değişiklikler
- İş hukuku boyutu: 5953 sayılı Kanun kapsamındaki fikir işçisi statüsü
- Davranış kuralları: 195 sayılı Kanun kapsamındaki basın ahlak esasları
Altını çizmek gereken bir nokta: Mevzuat zaman içinde değişebildiği için , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden en güncel duyuruları incelemeniz yerinde olur .
Basın Kartı Türleri Nelerdir?
Yönetmeliğin 6. maddesine göre beş ayrı kart türü bulunur . Her kart türünün kimlere verildiği ve istenen nitelikler farklılık gösterir . Hangi türe başvuracağınızı bilmek, zaman kaybını önler.
1. Göreve Bağlı Basın Kartı
Bir yayın kuruluşunun kadrosunda çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının ve enformasyon görevlilerinin aldığı karttır. En çok başvurulan kart türü budur; kart talep edenin genel şartların hepsini sağlaması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı aranmaz .
2. Süreli Basın Kartı
Türkiye'de yerleşik olarak görev yapan, yani görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı gazetecilere yöneliktir. Kart talep edenin; görevlendirme belgesini sunması , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin olması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresiyle sınırlı olarak verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.
3. Geçici Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsamayan ancak haber amacıyla kısa süreliğine Türkiye'ye gelen yabancı medya mensuplarına verilir. Kart, görev süresi göz önünde tutularak azami üç aylığına verilir ve istenirse tek seferlik olarak uzatılabilir .
4. Serbest Basın Kartı
Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Serbest kart başvurusunun, en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde yapılması şarttır . Kartın süresi , daha önce kart taşınan yıla göre farklılaşır:
- Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
- Beş ila on yıl arası kart taşıyanlara 18 ay
- Kart kıdemi 10 yılın üzerinde olanlara 24 ay süreli kart
Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda bunlara ek olarak gazetecilik faaliyetinin ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması gerekir .
5. Sürekli Basın Kartı
Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. 18 yılın hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı sayılır . Sürekli kart için aktif sözleşme şartı aranmaz ; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .
Basın Kartı Şartları Nelerdir?
Kart türü ne olursa olsun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki temel koşullar aranır . Listedeki maddelerden herhangi biri karşılanmazsa başvuru reddedilir :
- 18 yaşını bitirmiş olmak.
- En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
- Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
- Kasıtlı bir suçtan beş yıl ya da daha uzun hapis cezasıyla hüküm giymemiş olmak.
- Dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, iftira, rüşvet, kaçakçılık gibi yönetmelikte listelenen suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 3713 ve 6415 sayılı kanunlarda düzenlenen terör ve terör finansmanı suçlarından hüküm giymemiş olmak.
- 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesi ikinci fıkrası kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
- Gazetecilik dışında bir ticari faaliyet yürütmemek.
Sözleşme ve ticari faaliyet şartları ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .
Sahada en çok görülen hata, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Süreç başlamadan önce hizmet akdinizi bir kez daha gözden geçirin .
Kart Alamayacak Olanlar Kimlerdir?
Medya dışı sektörlerde çalışan özel kuruluşların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart düzenlenmez . Söz gelimi bir bankanın kurumsal dergisini hazırlayan editör, yayın faaliyeti yürütse dahi bu kapsamda başvuru yapamaz .
Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar
Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın işvereni olan medya kuruluşunun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki kriterleri karşılaması gerekir. Bunun yanında her kuruluş türü için kart alabilecek pozisyonlar ve kota farklılaşır .
Gazete ve Dergiler
Gazete ve dergilerin ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa iletmesi, beyannamede belirtilen aralıklarla aksatmadan yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka bir yayından kopyalanmamış olması zorunludur. Kontenjan , sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre değişir; mesela yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru işleme konmaz.
Haber ve Fotoğraf Ajansları
Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi yapmış olması gerekir . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı bulunmaz.
Radyo ve Televizyonlar
Yayın kuruluşlarının 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması şarttır . Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilebilir . Haber birimi dışında görev yapanlara, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilmez .
İnternet Haber Siteleri
İnternet haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına ayrılmış olması , yayının kesintisiz erişime açık olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum yayımlaması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı içermemesi şarttır. Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre değişir:
- Dört sigortalı gazeteci çalıştıran sitelerde sahibi ile 4 çalışan
- Beş ila dokuz sigortalı çalışanı olan sitelerde sahibi ile 9 çalışan
- 10 ve üzeri sigortalı çalışanı olan sitelerde kontenjan sınırı yoktur
İnternet sitelerine özgü unvan listesinde muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni nesil pozisyonlar da yer alır .
Adım Adım Basın Kartı Başvurusu
Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve genel hatlarıyla şu aşamalardan geçer:
- Kart türünü belirleyin: Durumunuza uygun türün göreve bağlı, serbest ya da sürekli kart olup olmadığını netleştirin.
- Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
- Sisteme girin: Başkanlığın elektronik başvuru ekranında beyannamenizi oluşturun ve zorunlu belgeleri yükleyin.
- İşveren onayı: Çalıştığınız kuruluşun sahibi ya da sicilde kayıtlı yetkilisi beyannamenizi onaylamalıdır; şifreli sistemi kullanan kurumlarda bu adım elektronik ilerler.
- Bölge müdürlüğü incelemesi: Başvurunuz ilgili bölge müdürlüğünce incelenir; Başkanlık adli sicil, SGK, vergi dairesi gibi kurumlardan bilgi isteyebilir.
- Komisyon değerlendirmesi: Ön incelemeyi geçen dosyalar Komisyon gündemine alınır ve kabul ya da ret kararı verilir.
- Son adım: Kart, olumlu kararın ardından basılır ve belirlenen teslim yöntemiyle size iletilir.
Ön incelemede şartları get more info taşımadığı görülen başvurular Komisyona gitmeden reddedilir ve sonuç beyannamede verilen iletişim bilgileri aracılığıyla başvurana bildirilir. Aranan şart gerçekleştiğinde yeniden başvuru yapmak mümkündür.
Yurt dışında ikamet eden Türk gazeteciler , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa ileterek başvuru yapabilir. Yabancı gazeteciler ise Başkanlığın sitesindeki farklı bir elektronik formu doldurur ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .
Basın Kartı Komisyonu Nasıl Karar Verir?
Basın Kartı Komisyonu, İletişim Başkanlığı temsilcileri, meslek örgütleri, gazeteci sendikası, sürekli kart sahipleri ve akademisyenlerden oluşan bir yapıyla toplam 19 üyeden meydana gelir . Üyelik süresi iki yıldır.
- Komisyon yılda en az üç kez olağan olarak toplanır; gerektiğinde olağanüstü toplantı da yapılabilir.
- Toplantı yeter sayısı 13 üyedir ve görüntülü uzaktan katılım fiziki katılımla aynı sonucu doğurur.
- Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
- Dosyalar toplantıdan en az beş gün önce üyelerin incelemesine sunulur.
- Reddedilen başvuruların gerekçesi tutanakta yer alır.
İnceleme sırasında başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de inceler. Başvuran bir internet sitesinde çalışıyorsa sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da değerlendirmeye girer . Bu nedenle okuru az bir sitede çalışmak, şartlar karşılansa bile kararı zorlaştırabilir.
Kart Sahiplerine Sağlanan İmkânlar
Kartın sağladığı başlıca avantaj, gazetecilik faaliyetinin resmî bir kimlikle desteklenmesidir. Bunun dışında mevzuatta doğrudan tanımlanmış bazı ek imkânlar mevcuttur:
- Basın trafik kartı: Kart sahipleri isterse trafik kartına başvurabilir; sağlayacağı kolaylıkları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığı birlikte tespit eder.
- Hizmet damgalı pasaport: Yurt dışına görevle giden kart sahibi gazeteciler ve Türkiye'de yaşayan sürekli kart sahipleri belirli usullerle hizmet damgalı pasaport talep edebilir.
- Geçerli kimlik: Kart, kamu ve özel tüm kurumlar nezdinde resmî kimlik olarak geçerlidir.
- Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.
Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Gazetecilerin iş hukukundan doğan hakları karta sahip olmaktan değil, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden ileri gelir. Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanır . Yerel yönetimlerin ya da özel kuruluşların kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise dönemsel olarak farklılık gösterir; güncel durumu ilgili kurumdan teyit etmeniz önerilir .
Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu
Mevzuata göre basılan kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Geçerliliği sona eren kartlar, sahibinin şartları taşımaya devam etmesi kaydıyla yeniden Komisyon kararı alınmadan Başkanlıkça yenilenir . Sürekli nitelikteki kart ise ömür boyu geçerlidir ; sadece kartın kendisinin değiştirilmesi gerekebilir.
Kart kaybolursa ya da yıpranırsa Başkanlığa başvurarak yeni kart talep edebilirsiniz . Kayıp hâlinde dilekçeye kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenmelidir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu bir yılda azami iki kez kabul edilir.
Maliyet tarafında yönetmelik, maliyeti geçmeyecek şekilde kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Geçerli ücret Başkanlıkça ilan edildiğinden, resmî duyuruları takip etmeniz en doğrusudur .
Basın Kartı Ne Zaman İade Edilir veya İptal Edilir?
Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , değişiklik bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak iletilmelidir. Bu belge; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa iade edilir . İade edilmesi gereken eski kart iade edilmeden yeni başvuru işleme konmaz.
Başkanlık kartı şu hâllerde iptal eder:
- Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
- İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
- Kartın ya da bağlı kartların üçüncü kişilerce kullanılmasına izin verilmesi
- Basın ahlak esaslarının ihlali üzerine Komisyonca iptale karar verilmesi
Etik ihlal nedeniyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl dolmadan yeniden kart verilemez. Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak yalnızca uyarıyla da yetinebilir . Bunun yanında resmî kartı taklit eden kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Başkanlıkça suç duyurusunda bulunulur; böyle kişilere soruşturma ya da kovuşturma tamamlanıncaya kadar kart düzenlenmez .
Özel Statüdeki Başvuranlar: Kamu Personeli ve Yayın Sahipleri
Kart alabilecekler muhabir ve editörlerle sınırlı değildir; süreli yayın sahipleri, enformasyon görevlileri ve belirli meslek kuruluşlarının yöneticileri de karta başvurabilir. Bu grupların her biri için farklı belge ve şartlar geçerlidir .
Enformasyon Görevlileri
Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , enformasyon görevlisi olarak karta başvuru yapabilir . Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından onaylanması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının sunulması gerekir . Bu tür dosyalarda Komisyon fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına bakar ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması tek başına yetmez .
Süreli Yayın Sahipleri ile RTV Yönetim Kurulu Başkanları
Gazete, dergi ve internet sitelerinin imtiyaz sahipleri ile RTV kuruluşlarının yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu başvurularda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları istenmez; bununla birlikte yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar geçerliliğini korur .
Sendika, Dernek ve Vakıf Yöneticileri
Medya sektöründe çalışmaları koşuluyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetici konumundaki üyeleri de bu kapsama girer. Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart verilmez .
Başkanlığın Yaptığı Denetimler
İletişim Başkanlığı, kartların geçerliliğini koruyup korumadığını belirli aralıklarla kontrol eder . İşveren kuruluşlar, talep üzerine kartlı çalışanların isim, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini kapsayan onaylı bir listeyi iletmekle yükümlüdür . Denetim sırasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; usulüne uygun bildirim yapmayan kuruluş sahibi Başkanlıkça uyarılır .
Başvuruya Hazır mısınız? Kontrol Listesi
Sisteme girmeden önce şu maddeleri tek tek işaretlemeniz , olası ret kararlarını ciddi biçimde engeller:
- 18 yaşını doldurdum ve en az lise mezunuyum.
- Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
- 5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
- Altı aylık mesleki çalışma belgemi dijital olarak topladım.
- İşverenimin kurumsal şartları ve kontenjanı başvuruma izin veriyor.
- Görev unvanım ilgili kuruluş türü için sayılan unvanlar arasında.
- İade gereken eski bir kartım ya da yapılmamış bir bildirimim bulunmuyor.
Bu maddelerden herhangi birinde tereddüt varsa , önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak daha akıllıca olur . Zira ret alan bir başvuru yeniden başvuruyu mümkün kılsa da Komisyon takvimi nedeniyle ciddi zaman kaybettirir .
Basın Kartı Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri
Reddedilen dosyaların büyük bölümü, aslında önlenebilir eksikliklerden kaynaklanır . Sahada en çok görülen hatalar ve doğru yaklaşım şunlardır :
- Uygun olmayan sözleşme → Sözleşmenin 5953 kapsamında düzenlenmesini başvurudan önce sağlayın.
- Eksik iş örneği → Son altı aya ait, size ait olduğu net anlaşılan çalışmaları ekleyin.
- Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
- Kesintili çalışma → İki iş arasında bir aydan fazla boşluk bırakmamaya özen gösterin.
- Bildirim yükümlülüğünü atlamak → İş yeri veya unvan değişikliğini bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirin.
- İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.
Bir örnekle açıklayalım: Yerel bir gazetede iki yıl çalışan bir muhabir , işinden ayrıldıktan yaklaşık altı hafta sonra yeni bir yayında göreve başlıyor. Arada bir aylık süre aşıldığı için ara vermeden çalışma koşulu sağlanamıyor. İşten ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde serbest karta başvurulsaydı , bu sorunla karşılaşmayabilirdi.
Haber Sitesi Sahipleri İçin Kart Rehberi
2022'deki yasal düzenlemeden bu yana internet haber siteleri basılı yayınlarla aynı çatı altına alındı ve internet sitelerinde çalışan medya mensupları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Fakat her internet sitesi doğrudan bu hakka sahip değildir . Ekibinizin karta başvurabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:
- Beyanname süreci: Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesini Başkanlıkla paylaşın.
- Künye: İmtiyaz sahibi, sorumlu müdür ve iletişim bilgilerinin yer aldığı künyeyi güncel tutun.
- Kadro eşiği: Kart başvurusu için en az dört fikir işçisinin sigortalı olarak çalışması gerekir.
- Özgün ve güncel içerik: Ajans metinlerini veya başka sitelerin haberlerini birebir kopyalamak yerine özgün günlük içerik üretin.
- Kesintisiz yayın: Sitenin erişim dışı kalmaması için güvenilir bir altyapı ve yedekleme kullanın.
- Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.
Bir internet haber sitesi için bu kriterlerin çoğu , kullandığınız haber yazılımıyla yakından bağlantılıdır . Künye alanları, özgün içerik akışı, kesintisiz erişim ve ölçülebilir trafik , siteyi yöneten ekip için günlük işin bir parçası olmalıdır .
Basın Kartı SSS
Basın kartı için lise mezuniyeti yeterli mi?
Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik asgari eğitim şartı olarak lise veya dengi okul mezuniyetini öngörür; bu nedenle lise mezunları da karta başvurabilir . Yine de Komisyon mesleki çalışmalarınızı, eserlerinizi ve ödüllerinizi dikkate alır ; güçlü bir çalışma dosyası en az eğitim kadar değerlidir.
Basın kartı kaç ayda gelir?
Kesin bir süre öngörülmemiştir. Dosyanız önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine alınır . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi toplantı takvimine göre değişir .
Freelance gazetecilere kart verilir mi?
Bazı durumlarda evet. Serbest basın kartı, en az bir yıl çalıştığı kuruluştan ayrılıp bir ay içinde başvuranlara ve durumu büyükelçilik veya konsoloslukça teyit edilen yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Daha önce hiçbir kuruluşta çalışmamış Türkiye'deki serbest çalışanlar açısından bu seçenek uygulanmaz.
Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?
Kişisel kanal veya hesap sahipleri, yalnızca bu faaliyetle başvuru şartlarını karşılayamaz. Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü sıfatıyla çalışan biri karta başvurabilir .
Kart için ne kadar ödenir?
Düzenleme, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini öngörür . Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça duyurulur ; bu yüzden güncel bilgiyi Başkanlığın resmî kanallarından teyit etmelisiniz.
Basın kartı iptalinden sonra tekrar başvurulabilir mi?
Gerekçe ortadan kalkınca yeniden başvuru yapılabilir . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl dolmadan yeni kart düzenlenmez . Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki kayıt silme işlemleri tamamlanmadıkça kart verilemez.
Yabancı gazeteciler Türkiye'de basın kartı alabilir mi?
Evet, alabilirler. Görev alanı Türkiye'yi kapsayanlara süreli, kısa süreliğine haber amacıyla gelenlere ise geçici basın kartı verilir. İki durumda da çalışma izni ile görevlendirme ve takdim belgeleri istenir ; yabancı gazetecilere sürekli kart ve basın trafik kartı verilemez.
Basın kartı, meslek hayatınızın resmî kimliğidir ve işlem ilk bakışta zor görünse de aşamalar nettir . Uygun türü netleştirip eksiklerinizi başvurudan önce giderir ve bildirim sürelerine uyarsanız , belgenizi rahatlıkla edinip meslek hayatınız boyunca koruyabilirsiniz.
Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberimizi inceleyebilirsiniz . Kesin ve bağlayıcı bilgi için daima İletişim Başkanlığının resmî kanallarını kullanın ; bu rehberdeki açıklamalar yalnızca bilgi vermek içindir ve hukuki danışmanlığın yerine geçmez .
basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı
Report this page